1مشروع روض الأطفال ولا مدرسة خاصةProjet de crèche ou d’école privée
حضانة، روض ولا مدرسة خاصة: شكون كيعطيك الرخصة، شحال خاصك، وواش كيصمد؟Crèche, préscolaire ou école privée : qui autorise, combien faut-il, et le projet tient-il ?
جوج جهات ديال الرخصة: قطاع الشباب للحضانة، والأكاديمية للروض والمدرسة.Deux autorités : la Jeunesse pour la crèche, l’Académie pour le préscolaire et l’école.
التأمين ديال كل طفل إجباري، فالحضانة والروض والمدرسة.Assurance obligatoire de chaque enfant, en crèche, préscolaire et école.
الكراء والأجور 12 شهر، والمداخيل مربوطة بالعام الدراسي.Loyer et salaires sur 12 mois, recettes liées à l’année scolaire.
أول سؤال: شنو غادي تفتح؟ الحضانة (من 3 شهور حتى 4 سنين) كتاخد الرخصة من المديرية الإقليمية ديال القطاع المكلف بالشباب (القانون 40.04). الروض (التعليم الأولي) والمدرسة الخاصة كياخدو الرخصة من الأكاديمية الجهوية للتربية والتكوين، وفبراير 2026 تنشر القانون 59.21 لي جا بلاصة القانونين 05.00 و06.00. فالحالات كاملين: محل مطابق (تصميم، رخصة البناء، شهادة المطابقة)، تأمين كل الأطفال، ومدير ومربيات ولا أساتذة عندهم الشروط. المدرسة الخاصة كتلتزم على الأقل بمعايير التعليم العمومي فالبنايات والتأطير. ولكن الخطر الكبير ماشي الرخصة بوحدها: الكراء والأجور كيتخلصو طول العام، والمداخيل كتجي من الواجبات، وشي عائلات كتعطل فالخلاص. الحاسبة كتعطيك شحال خاصك من جيبك، وشحال خاص يدخل باش تغطي المصاريف. مقاولة كتوجد دراسة الجدوى من 6,000 درهم، والـbusiness plan للبنك من 7,500.Première question : qu’allez-vous ouvrir ? La crèche (3 mois à 4 ans) est autorisée par la direction provinciale du secteur de la Jeunesse (loi 40-04). Le préscolaire et l’école privée sont autorisés par l’Académie régionale d’éducation et de formation ; la loi 59.21, publiée en février 2026, a remplacé les lois 05-00 et 06-00. Dans tous les cas : un local conforme (plan, permis de construire, certificat de conformité), l’assurance de tous les enfants, un directeur et des éducatrices ou enseignants qualifiés. L’école privée respecte au minimum les normes du public en bâtiments et encadrement. Mais le vrai risque n’est pas seulement l’autorisation : loyer et salaires courent toute l’année, les recettes viennent des frais de scolarité, et certaines familles paient en retard. Le calculateur donne votre apport et les recettes nécessaires pour couvrir les charges. Mokawala réalise l’étude de faisabilité dès 6 000 DH, le business plan bancaire dès 7 500 DH.
4سنين: آخر عمر فالحضانة (كتبدا من 3 شهور)ans : âge maximum en crèche (dès 3 mois)
4–6سنين: التعليم الأولي (الروض)ans : préscolaire
2027–2028هدف الدولة لتعميم التعليم الأوليObjectif de généralisation du préscolaire
10,000+درهم غرامة: الفتح بلا رخصةDH d’amende : ouverture sans autorisation
2حاسبة مجانيةCalculateur gratuit
شحال خاصك من جيبك، وشحال خاص يدخل فالنهار باش تغطي المصاريف؟Combien sortir de votre poche, et combien encaisser par jour pour couvrir les charges ?
الأرقام لي فالخانات غير مثال، بدلهم بالعروض ديالك (الكراء، المقاول، الموردين، البنك).Les chiffres saisis ne sont que des exemples : remplacez-les par vos devis (loyer, travaux, fournisseurs, banque).
الاستثمار كاملInvestissement total0
المساهمة ديالك فالاستثمارVotre apport sur l’investissement0
القسط ديال القرض فالشهرÉchéance mensuelle du crédit0
كل المصاريف الثابتة فالشهر (مع القسط)Charges fixes par mois (échéance incluse)0
لي كيبقى فالشهر بهاد المداخيلMarge mensuelle à ce niveau de recettes0
الفرق فالشهر (قبل الضريبة)Écart mensuel (avant impôt)0
خاص يدخل فالنهار (معدل) باش تغطي المصاريفÀ encaisser par jour (moyenne) pour couvrir les charges0
الاحتياط فالخزينةRéserve de trésorerie0
شحال خاصك من جيبك: المساهمة + الاحتياطÀ sortir de votre poche : apport + réserve0
باش تحول الرقم الكبير لعدد الأطفال: ضربو فـ30، وقسمو على الواجب الشهري ديال طفل واحد. إلا كتجمع الواجبات غير 10 شهور فالعام، ضرب المداخيل الشهرية فـ10 وقسم على 12 قبل ما تدخلها. حساب تقريبي: ما فيهش الضريبة، الإهلاك، ولا رسوم التسجيل والتأمين.Pour convertir le résultat en nombre d’enfants : multipliez par 30 et divisez par les frais mensuels d’un enfant. Si vous n’encaissez que 10 mois par an, multipliez la recette mensuelle par 10 et divisez par 12 avant de la saisir. Estimation : hors impôts, amortissement, frais d’inscription et d’assurance.
3الشروط القانونيةConditions légales
حضانة، روض ولا مدرسة: كل وحدة عندها الرخصة ديالها.Crèche, préscolaire ou école : chacun son autorisation.
الحضانة (3 شهور – 4 سنين)Crèche (3 mois – 4 ans)
القانون 40.04 والمرسوم 2.08.678. الطلب عند المديرية الإقليمية ديال القطاع المكلف بالشباب.Loi 40-04 et décret 2-08-678. Dossier à la direction provinciale de la Jeunesse.
المحل فالطابق الأرضي، تصميم مصادق عليه، وشهادة المطابقة والنظافة.Local au rez-de-chaussée, plan approuvé, certificat de conformité et d’hygiène.
المديرة: إجازة + عام ديال التجربة، ولا DEUG + جوج سنين.Directrice : licence + 1 an d’expérience, ou DEUG + 2 ans.
المربية: باك ولا دبلوم مربي + عام ديال التجربة.Éducatrice : bac ou diplôme d’éducateur + 1 an d’expérience.
عقد مع طبيب، وتأمين كل الأطفال. الرخصة كتحدد العدد الأقصى ديال الأطفال.Contrat avec un médecin, assurance de tous les enfants. L’autorisation fixe la capacité maximale.
الترخيص من الأكاديمية الجهوية، والملف كيتحط عند المديرية الإقليمية ديالها.Autorisation de l’Académie régionale, dossier déposé à sa direction provinciale.
مع القانون 59.21، التعليم الأولي ولا جزء من التعليم الابتدائي.Avec la loi 59.21, le préscolaire fait partie du primaire.
المدير: مغربي، 25 عام على الأقل، شهادة طبية وشروط تربوية. المربي: 18 عام على الأقل (القانون 05.00).Directeur : marocain, 25 ans minimum, certificat médical et qualification. Éducateur : 18 ans minimum (loi 05-00).
المساحة وعدد الأطفال فالقسم: فدفتر التحملات ديال المديرية الإقليمية. النسخ لي كدور فالأنترنت مختلفة، خود النسخة الجارية من عندهم.Surfaces et effectifs par classe : cahier des charges de la direction provinciale. Les versions en ligne divergent ; prenez la version en vigueur.
المدرسة الخاصةÉcole privée
الترخيص من الأكاديمية الجهوية قبل الفتح، التوسيع ولا زيادة شي سلك.Autorisation de l’Académie avant ouverture, extension ou ajout d’un cycle.
على الأقل معايير التعليم العمومي: البنايات، التجهيز، التأطير، البرامج، والرياضة.Au minimum les normes du public : bâtiments, équipement, encadrement, programmes et sport.
الملف: تصميم + رخصة البناء + شهادة المطابقة، عقد الكراء ولا الملكية، وعدد القاعات وطاقتها.Dossier : plan + permis de construire + certificat de conformité, bail ou titre, nombre et capacité des salles.
المدير والأساتذة: الشروط كيحددها نص تنظيمي. فالقانون القديم: 25 عام، إجازة و3 سنين ديال التدريس، و80% أساتذة قارين.Directeur et enseignants : conditions fixées par texte réglementaire. Ancienne loi : 25 ans, licence et 3 ans d’enseignement, 80 % d’enseignants permanents.
شنو تبدل مع القانون 59.21Ce que change la loi 59.21
الأكاديمية كتعطي موافقة مبدئية، والموافقة المبدئية ماشي رخصة.L’Académie délivre un accord de principe, qui n’est pas une autorisation.
الإشهار غير من بعد الموافقة المبدئية.Publicité seulement après l’accord de principe.
لائحة الواجبات معلقة ومنشورة، وما تزيدش فيها وسط العام.Liste des frais affichée et publiée, sans hausse en cours d’année.
عقد مكتوب مع كل عائلة، وما تفرضش عليهم يشريو الكتب من عندك.Contrat écrit avec chaque famille ; interdiction d’imposer l’achat des livres.
ما تسدش قبل آخر العام، وعلم العائلات 3 شهور قبل.Pas de fermeture avant la fin de l’année ; prévenir les familles 3 mois avant.
الأخطاء لي كتكلفLes erreurs qui coûtent
تكري ولا تخدم فالمحل قبل ما تتأكد من دفتر التحملات: المحل ممكن ما يتقبلش.Louer ou faire des travaux avant de vérifier le cahier des charges : le local peut être refusé.
تفتح بلا رخصة: غرامة من 10,000 حتى 50,000 درهم للمدرسة الخاصة، وكتطلع فالعود.Ouvrir sans autorisation : amende de 10 000 à 50 000 DH pour l’école privée, plus lourde en récidive.
تسجل طفل بلا تأمين، ولا تخدم مربية بلا الشروط: غرامات وسحب الرخصة ممكن.Inscrire un enfant non assuré ou employer une éducatrice non qualifiée : amendes, retrait possible.
تحرم تلميذ من الامتحان ولا من الشهادة باش تضغط على الخلاص: ممنوع وفيه غرامة.Priver un élève d’examen ou de certificat pour forcer le paiement : interdit et sanctionné.
المصادر: القانون 59.21 المتعلق بالتعليم المدرسي (الظهير 1.26.05، الجريدة الرسمية عدد 7485، 23 فبراير 2026)؛ المواد المذكورة من صيغة المشروع المنشورة فمجلس النواب، والصيغة النهائية تعدلات: الأرقام والآجال خاصها تتأكد فالنص المنشور. النصوص التطبيقية القديمة كتبقى جارية حتى يتبدلو. القانون 05.00 و06.00 (نصوص الأكاديمية الجهوية طنجة-تطوان-الحسيمة). الحضانة: القانون 40.04، المرسوم 2.08.678، لائحة الوثائق ديال وزارة الشباب، والقانون 68.21 (التأمين). مرسوم جديد 2.24.875 لرقمنة رخص الحضانة تصادق عليه فمجلس الحكومة 5 مارس 2026: النشر ديالو خاصو يتأكد. تاريخ الاطلاع: 10 أكتوبر 2026.Sources : loi 59.21 relative à l’enseignement scolaire (dahir 1.26.05, BO n° 7485 du 23 février 2026) ; articles cités d’après le projet publié par la Chambre des représentants, le texte final ayant été amendé : chiffres et délais à confirmer dans le texte publié. Les textes d’application antérieurs restent en vigueur jusqu’à leur remplacement. Lois 05-00 et 06-00 (textes publiés par l’AREF Tanger-Tétouan-Al Hoceima). Crèche : loi 40-04, décret 2-08-678, liste des pièces du ministère de la Jeunesse, loi 68.21 (assurance). Nouveau décret 2.24.875 de digitalisation des autorisations de crèche adopté en Conseil de gouvernement le 5 mars 2026 : publication à confirmer. Consultés le 10 octobre 2026.
4التكاليف والتمويلCoûts et financement
شنو خاص الدراسة تحسب، وكيفاش كيتمول المشروع؟Ce que l’étude doit chiffrer, et comment financer le projet
التكاليف (حسب العروض)Les coûts (selon devis)
المحل: الكراء ولا الشراء، والتهيئة باش يطابق دفتر التحملات.Local : loyer ou achat, et mise en conformité au cahier des charges.
التجهيزات واللوازم البيداغوجية، والساحة والألعاب.Équipement, matériel pédagogique, cour et jeux.
الأجور وCNSS طول العام، حتى فالصيف.Salaires et CNSS toute l’année, été compris.
التأمين ديال الأطفال، الطبيب، والنظافة.Assurance des enfants, médecin, hygiène.
الإطعام والنقل المدرسي إلا كانو.Cantine et transport scolaire s’il y en a.
الشهور ديال الانتظار بين الكراء والرخصة والدخول المدرسي.Les mois d’attente entre bail, autorisation et rentrée.
الـTVA: شنو معفيTVA : ce qui est exonéré
الإطعام والنقل والأنشطة لي كتقدمها المؤسسة الخاصة للتلاميذ ديالها: معفيين (المادة 91).Restauration, transport et loisirs scolaires fournis par l’établissement privé à ses élèves : exonérés (art. 91).
التجهيزات ديال التعليم الخصوصي لي كتدخل فالأصول: معفية بشروط، بطلب إلكتروني (المادة 92). السيارات ماشي معفية، من غير النقل المدرسي الجماعي.Biens d’équipement de l’enseignement privé immobilisés : exonérés sous conditions, sur demande électronique (art. 92). Véhicules exclus, sauf transport scolaire collectif.
الواجبات ديال التمدرس: الوضعية ديالها فالـTVA خاصها تتأكد مع المحاسب ديالك.Frais de scolarité : traitement TVA à confirmer avec votre comptable.
التمويلLe financement
Damane Intelak كيضمن 80% ديال القروض حتى 1.2 مليون درهم، للمقاولات لي عمرها 5 سنين ولا أقل. واش البنك كيقبل الحضانة ولا المدرسة فيه: خاصها تتأكد.Damane Intelak garantit 80 % des crédits jusqu’à 1,2 MDH, entreprises de 5 ans ou moins. Acceptation de l’activité par la banque : à confirmer.
Start-TPE: قرض شرف بلا فايدة حتى 50,000 درهم، مربوط بقرض مضمون.Start-TPE : prêt d’honneur à 0 % jusqu’à 50 000 DH, adossé à un crédit garanti.
فالمناطق لي فيها خصاص، القانون كيسمح للأكاديمية تعاون باتفاقية (محل ولا أطر)، مقابل واجبات مناسبة للعائلات.En zones défavorisées, la loi permet à l’Académie d’aider par convention (locaux ou personnel), contre des frais adaptés.
برنامج التعليم الأولي ديال INDH هو عرض عمومي مجاني فالعالم القروي عبر جمعيات وشركاء، ماشي تمويل لمشروع خاص.Le préscolaire INDH est une offre publique gratuite en milieu rural via associations et opérateurs, pas un financement de projet privé.
المصادر: المدونة العامة للضرائب 2026 (المادة 91-V-4° والمادة 92-I-8°)؛ Tamwilcom (Damane Intelak وStart-TPE)؛ القانون 05.00 (المادة 5) و06.00 (المادة 33)؛ INDH، المرحلة الثالثة. تاريخ الاطلاع: 10 أكتوبر 2026.Sources : CGI 2026 (art. 91-V-4° et 92-I-8°) ; Tamwilcom (Damane Intelak, Start-TPE) ; lois 05-00 (art. 5) et 06-00 (art. 33) ; INDH phase III. Consultés le 10 octobre 2026.
5السلبيات بصراحةLes risques, franchement
علاش كيتسدو شي حضانات ومدارس صغيرة؟Pourquoi certaines petites crèches et écoles ferment-elles ?
الوقت ديال الرخصة: المحل كيتخلص من نهار الكراء، والرخصة والدخول المدرسي كيجيو من بعد. والنصوص التطبيقية ديال القانون 59.21 مازال كتخرج.Délais d’autorisation : le loyer court dès la signature, l’autorisation et la rentrée viennent après. Les textes d’application de la loi 59.21 sortent encore.
الخلاص: شي عائلات كتعطل، وما تقدرش تحرم التلميذ من الامتحان ولا الشهادة باش تجمع الفلوس. العقد المكتوب والاحتياط فالخزينة هوما الحماية.Encaissement : certaines familles paient en retard, et on ne peut pas priver un élève d’examen ou de certificat pour se faire payer. Contrat écrit et réserve de trésorerie sont la protection.
الصيف: الأجور والكراء كيبقاو، والمداخيل كتنقص إلا ما كانش نشاط صيفي.L’été : salaires et loyer restent, les recettes baissent sans activité estivale.
الطاقم: المربيات والأساتذة المؤهلين كيتبدلو بزاف، وبلا شروط ما تقدرش تخدمهم.Le personnel : éducatrices et enseignants qualifiés changent souvent, et sans qualification on ne peut pas les employer.
العرض العمومي: الدولة هادفة تعمم التعليم الأولي فـ2027–2028. الروض الخاص خاصو سبب واضح باش تخلص عليه العائلة: القرب، الوقت، الجودة.L’offre publique : l’État vise la généralisation du préscolaire en 2027–2028. Le préscolaire privé doit offrir une vraie raison de payer : proximité, horaires, qualité.
المنافسة بلا رخصة: حضانات كتخدم بلا رخصة وبثمن قليل، والعائلة ما كتشوفش الفرق حتى يوقع مشكل.Concurrence non autorisée : des crèches sans autorisation à petit prix ; les familles ne voient la différence qu’en cas de problème.
المصادر: وزارة التربية الوطنية (البرنامج الوطني لتعميم التعليم الأولي، 2018)؛ المجلس الأعلى للتربية والتكوين (تقرير التعليم الأولي، فبراير 2026)؛ القانون 59.21 (صيغة المشروع).Sources : ministère de l’Éducation nationale (programme national de généralisation du préscolaire, 2018) ; CSEFRS (rapport sur le préscolaire, février 2026) ; loi 59.21 (version projet).
6الدراسةL’étude
قبل ما تكري المحل: دراسة على الحي ديالك، ماشي ملف pdf جاهز.Avant de louer le local : une étude sur votre quartier, pas un PDF tout fait.
التشخيصDiagnostic
شنو النوع لي يناسبك، شكون كيعطي الرخصة، والتمويل الممكن.Le bon type de projet, l’autorité compétente et le financement possible.
1,000 DH
دراسة الجدوىÉtude de faisabilité
الطلب فالحي، الواجبات، عدد الأطفال لي خاصك، الطاقم، ونقطة التعادل.Demande du quartier, frais, nombre d’enfants nécessaire, personnel et point mort.
من 6,000 DHDès 6 000 DH
Business plan
للبنك: 5 سنين، القسط، والخزينة شهر بشهر حتى فالصيف.Pour la banque : 5 ans, échéances, trésorerie mensuelle, été compris.
الدراسة ما كتضمنش الرخصة ولا التمويل ولا الربح.L’étude ne garantit ni l’autorisation, ni le financement, ni le profit.
أسئلة كتترجع بزافQuestions fréquentes
شنو هي الشروط باش نفتح روض الأطفال فالمغرب؟Quelles conditions pour ouvrir un préscolaire au Maroc ?
الروض (التعليم الأولي) كيحتاج ترخيص من الأكاديمية الجهوية للتربية والتكوين قبل ما تفتح. الملف فيه المحل (التصميم، رخصة البناء وشهادة المطابقة)، المدير والمربيات بالشروط ديالهم، والتأمين ديال كل الأطفال. المساحة وعدد الأطفال فالقسم كتحددهم المديرية الإقليمية: خود دفتر التحملات الجاري من عندهم قبل ما تكري.Le préscolaire nécessite une autorisation de l’Académie régionale avant ouverture. Le dossier couvre le local (plan, permis de construire, certificat de conformité), un directeur et des éducatrices qualifiés, et l’assurance de tous les enfants. Surfaces et effectifs par classe sont fixés par la direction provinciale : obtenez le cahier des charges en vigueur avant de louer.
شكون كيعطي الرخصة ديال الحضانة والروض والمدرسة الخاصة؟Qui autorise la crèche, le préscolaire et l’école privée ?
الحضانة (من 3 شهور حتى 4 سنين) كتاخد الرخصة من المديرية الإقليمية ديال القطاع المكلف بالشباب، حسب القانون 40.04. الروض والمدرسة الخاصة كياخدو الرخصة من الأكاديمية الجهوية للتربية والتكوين، عبر المديرية الإقليمية ديالها.La crèche (3 mois à 4 ans) est autorisée par la direction provinciale de la Jeunesse (loi 40-04). Le préscolaire et l’école privée sont autorisés par l’Académie régionale, via sa direction provinciale.
كيفاش نمول مشروع روضة أطفال؟Comment financer un projet de préscolaire ?
غالبا بالمساهمة ديالك وقرض بنكي. ضمان Damane Intelak ديال Tamwilcom كيغطي حتى 80% ديال القروض حتى 1.2 مليون درهم للمقاولات لي عمرها 5 سنين ولا أقل، وStart-TPE كيزيد قرض شرف حتى 50,000 درهم بلا فايدة. واش البنك كيقبل نشاط الروض فهاد الضمان: خاصها تتأكد مع البنك.Le plus souvent par votre apport et un crédit bancaire. Damane Intelak (Tamwilcom) garantit jusqu’à 80 % des crédits jusqu’à 1,2 MDH pour les entreprises de 5 ans ou moins, et Start-TPE ajoute un prêt d’honneur jusqu’à 50 000 DH à 0 %. L’acceptation de l’activité par la banque est à confirmer.
واش نقدر نمول مدرسة خاصة بالبنك؟Peut-on financer une école privée par la banque ?
إيه، ولكن البنك كيطلب business plan كيبين شحال من تلميذ خاصك، الواجبات، والخزينة شهر بشهر حتى فالصيف. التجهيزات ديال التعليم الخصوصي معفية من الـTVA بشروط (المادة 92 من المدونة العامة للضرائب)، وهادشي كينقص التكلفة ديال الانطلاقة.Oui, mais la banque demande un business plan montrant le nombre d’élèves nécessaire, les frais et la trésorerie mensuelle, été compris. Les biens d’équipement de l’enseignement privé sont exonérés de TVA sous conditions (art. 92 du CGI), ce qui réduit le coût de démarrage.
شحال كتكلف دراسة الجدوى لمشروع روض ولا مدرسة خاصة؟Combien coûte l’étude de faisabilité ?
من 6,000 درهم عند مقاولة، والـbusiness plan للبنك من 7,500 درهم. وإلا بغيتي غير تعرف واش المشروع ممكن، التشخيص بـ1,000 درهم.Dès 6 000 DH chez Mokawala ; business plan bancaire dès 7 500 DH. Pour savoir d’abord si le projet est possible, le diagnostic est à 1 000 DH.
المصادر: القانون 59.21 (الجريدة الرسمية 7485)، القانونين 05.00 و06.00، القانون 40.04 والمرسوم 2.08.678، القانون 68.21، المدونة العامة للضرائب 2026، Tamwilcom، وزارة التربية الوطنية، INDH. تاريخ الاطلاع: 10 أكتوبر 2026. مراجعة وإعداد: عادل مفتاح.Sources : loi 59.21 (BO 7485), lois 05-00 et 06-00, loi 40-04 et décret 2-08-678, loi 68.21, CGI 2026, Tamwilcom, ministère de l’Éducation nationale, INDH. Consultés le 10 octobre 2026. Rédaction : Adil Miftah.
